به گزارش رحا مدیا، حجت الاسلام محمدرضا آتشینصدف، مدرس نویسندگی و ویراستاری در هشتمین برنامه از سلسله برنامههای رواق اهل قلم به نکات و تکنیکها و شگردهای نویسندگی اشاره کرد و گفت: تمام اصول، مبانی و شگردهای نویسندگی را میشود در این بیت جست؛ بس نکته غیرِ حُسن بِباید که تا کسی / مقبولِ طبعِ مردمِ صاحبنظر شود.
وی که در جمع نویسندگان حوزوی سخن میگفت، با اشاره به زیست خود در نویسندگی اظهار کرد: در نویسندگی تنها نویسندگی کافی نیست! بلکه باید مجموع نکات دیگری هم رعایت کرد، تکنیکها و شگردهای نویسندگی را یاد گرفتن لازم است اما کافی نیست.
مدرس نویسندگی با بیان این که قلم ما با لحاظ شگردهای نویسندگی باید طوری باشد که مخاطب را جذب کند، در ادامه به دو مورد از آنها پرداخت و گفت: انس با شاهکارهای نثر فارسی مثل تاریخ بیهقی، تذکره الاولیا، سیر الملوک، گلستان سعدی، داستانهای بیدپای و… در تأثیرگذاری نوشتههای ما میتواند مؤثر باشد. با توجه به سخت بودن مطالعه این کتب میتوان برای شروع از گزیده این کتابها استفادهکرد. برای نمونه جلال آلاحمد را میشود مثال زد که دارای یک نثر خاص است خود او طی یک مصاحبهای اعلام کرده بود که 500 بار گلستان سعدی را تدریس کرده است.
وی در ادامه، انس با شعر را دومین روش بیان کرده و اضافه کرد: انس با شعر سبب زیبانویسی متون می شود و ذهن نویسنده را آهنگین کرده و به آن ریتم میدهد و به نوشته او تناسب لفظی و معنایی میدهد. علاوه بر این گاهی میتوان در نوشتهها از ابیات شاعران معروف بهره برد و این سبب تأثیرگذاری متن میشود. یکی از کسانی که در این زمینه ورود خوبی داشته است استاد شهید مطهری بودند. همینطور در میان علمای زمان ما رهبر معظم انقلاب با توجه به انس ایشان با شعر فارسی قلم و سخنشان آهنگین و دلنشین است.
وی در بخش دوم سخنانش به مصرع دوم بیتی که در طلیعه مطرح شد پرداخت و ابراز داشت: مخاطبشناسی موضوعی است که میشود از مصرع دوم برای نویسندگی الهام گرفت. اینکه ما در نوشتن باید برای خدا بنویسیم هیچ شک و تردیدی نیست؛ اما همین نوشتن برای خدا مخاطبی دارد و ما باید مخاطب را در نوشتههایمان لحاظ کنیم که برای چه کسی مینویسیم؟ شهید مطهری میگویند: آنچه که خدا از ما میخواهد رساندن است نه گفتن.
آتشین صدف در توضیح کلام شهید مطهری بیان کرد: خدا وقتی پیامبران را مبعوث میکند برای آنها شرایطی قرار میدهد که ضریب پذیرش آنها توسط مخاطب افزایش پیدا کند. اکنون نویسندگان در یک بازار رقابتی قرار گرفتهاند که رقبای قدرتمندی دارند به همین دلیل باید یادداشت که یک محصول فرهنگی است را به بهترین وجه به مخاطب برسانند. برای اینکار نیازمند مخاطبشناسی هستیم که ذیل آن مهارتهایی است که نویسنده باید بهدستآورد از جمله چگونه مخاطب را بشناسیم؟ شیوههای صمیمت با خواننده چیست؟ روشهای اقناع چیست؟ در اینجا بحثهای روانشناسی در اینجا مطرح است. شیوههای بیان احساسی هم در اینجا بیان میشود.
وی در پایان به تجربهی دیگر خود از دنیای نویسندگی اشاره کرد و گفت: نویسندگان در جهت ارج نهادن به مخاطب ابتدا باید از همه ظرفیت خود جهت نوشتن استفادهکنند، سپس نوشته خود را حداقل سه بار بخوانند، دقت داشتهباشد که این کار از نویسندگان بزرگ به یادگار ماندهاست، تولستوی میگوید: من 50 بار تمام جنگ و صلح را بازنویسی کردم.
گزارشگر: محمدرضا بابایی
ای کاش به این قسمت از فرمایش استاد دقیق و مفصل پرداخته بشود که فرمودند : « .... چگونه مخاطب را بشناسیم؟ شیوههای صمیمت با خواننده چیست؟ روشهای اقناع چیست؟ در اینجا بحثهای روانشناسی در اینجا مطرح است. شیوههای بیان احساسی هم در اینجا بیان میشود. »
بله درست می فرمائید با توجه به سلسله بودن برنامه ان شاء الله به مرور در رواق های بعدی طرح خواهد شد.