آنچه چند روز پیش در قالب «کنگره بین‌المللی میرزای نائینی» در حرم امام حسین علیه السلام برگزار شد، صرفاً یک رویداد علمی نبود. این کنگره نمادی آشکار از یک حقیقت تاریخی است: قم و نجف در یک ریشه ایستاده‌اند. حضور آیت‌الله اعرافی در عراق و مشارکت شخصیت‌های حوزوی دو کشور...

یکی از قدرتمندترین سلاح‌های میرزا کوچک خان، قلم و کلامش بود. تحلیل روان‌شناختی نامه‌ها و سخنان برجای‌مانده از او (مانند نامه مشهور به لنین)، پرده از مکانیسم‌های هوشمندانه‌ای برمی‌دارد که او برای اقناع، مدیریت تعارض و حفظ انسجام گروهی متشکل از دهقانان، روحانیون، روشنفکران و تجار به کار می‌برد.

میرزا نشان داد که پیش‌نیاز فتح سرزمین‌ها، فتح قلب‌ها و ذهن‌ها از طریق ساختن «ملت» است. او با تبدیل آرمان‌های انتزاعی به ارزش‌های ملموس و روزمره، هویت جنگلی را از یک موقعیت جغرافیایی-نظامی به یک «ایدئولوژی تعلق‌بخش» ارتقا داد.

بیداری اسلامی در قرن بیستم در ایران آغاز شده بود. اگر نهضت مشروطه را _که از حمایت علمایی چون آخوند خراسانی، میرزا نائینی، سیدعبدالله بهبهانی و... برخوردار بود_ مصداق بیداری اسلامی بدانیم، از این حیث نهضت جنگل نیز در شمار جریان‌های بیداری اسلامی است؛ زیرا رهبران سیاسی مشروطه انگیزه قیام...

رهبر انقلاب اسلامی با هشدار درباره «نفوذ در میان انقلابیون» آن را تهدیدی راهبردی و فرهنگی می‌دانند که با ظاهری فریبنده، وحدت و اهداف انقلاب را هدف می‌گیرد. مقابله با این خطر نیازمند تقویت بصیرت، پایبندی به اصول و هوشیاری مستمر است.

رهبر انقلاب با استناد به قرآن و سنت، تبلیغ دینی را نخستین وظیفه حوزه‌های علمیه می‌دانند و تأکید می‌کنند که علم‌آموزی بدون انتقال آن به جامعه ناکامل است. ایشان هدایت جامعه را هدف نهایی حوزه برمی‌شمارند و تبلیغ مؤثر را شرط تحقق این رسالت می‌دانند.

بازخوانی آموزه مشهور شهید مدرس مبنی بر اینکه «تدریس را کار اصلی خود، و سیاست را کار دوم خود می‌دانم»، هشداری جدی برای طلاب و حوزویان در مواجهه با جذابیت‌های عرصه سیاست است. این نگرش که سیاست را فرع بر علم می‌داند، امروز به‌عنوان نقشه‌راهی ضروری برای حفظ هویت حوزوی...

شهید مدرس در دوران تولیت مدرسه‌ی سپه‌سالار تهران، با بازتعریف رسالت حوزه‌ی علمیه و تأکید بر تربیت روحانیون آگاه و مسئول نسبت به مسائل اجتماعی، بستر شکل‌گیری «حوزه‌ی انقلابی» را فراهم آورد. این اقدام عملی، تجسم عینی آموزه‌ی مشهور ایشان «سیاست ما عین دیانت ماست» بود.

شهید مدرس با جمله تاریخی "سیاست ما عین دیانت ماست" فلسفه‌ای عملی از حکمرانی دینی ارائه کرد که در آن مشروعیت سیاسی، وابسته به التزام عملی به اخلاق و عدالت اسلامی است. تجربه مبارزاتی او نشان می‌دهد دیانت بدون توجه به مصالح جامعه ناقص است و سیاست بدون پشتوانه اخلاق...

شهید مدرس با جمله معروف خود «تدریس را کار اصلی خود و سیاست را کار دوم خود می‌دانم» نقشه‌راهی ماندگار برای طلاب و روحانیون ترسیم کرد. این سخن بر اولویت علم‌آموزی و تعلیم در حوزه تأکید دارد و حضور در عرصه سیاست را تنها در صورتی مشروع می‌داند که بر...